Cannabis Lichtschema: 18/6 of 12/12?
Luister naar de samenvatting
Korte Samenvatting
Het lichtschema is het belangrijkste signaal dat je aan een cannabisplant geeft. In de groeifase draai je 18 uur licht / 6 uur donker (18/6); om de bloei te starten schakel je naar 12/12 — precies twaalf uur ononderbroken duisternis. Autoflowers vormen de uitzondering: die bloeien vanzelf en houden hun hele leven 18/6 (of 20/4). De twee fouten die het vaakst een oogst kosten: te vroeg omschakelen, en lichtlekken in de donkerperiode.
Direct naar de digitale tijdschakelaars voor 18/6 en 12/12 →
Eenmaal omgeschakeld begint de klok te lopen. Wat er daarna per week gebeurt — de stretch, de vetgroei en het afrijpen — staat in de bloeifase week voor week.
Waarom de daglengte de bloei stuurt
Fotoperiode-cannabis (de "gewone", niet-automatische soorten) bepaalt niet aan de kalender maar aan de daglengte wanneer het tijd is om te bloeien. In de natuur betekenen kortere dagen dat de herfst nadert: de plant schakelt over van groeien naar bloemen vormen om zich op tijd voort te planten. Binnen boots jij die seizoenswissel na met je tijdschakelaar. Zolang de lichtperiode lang is, blijft de plant vegetatief groeien; zodra de donkerperiode 12 uur of langer wordt, start de bloei.
Het draait daarbij niet om hoeveel uur licht de plant krijgt, maar om hoe lang de ononderbroken duisternis duurt. Dat detail is de rode draad door dit hele artikel: één lichtflits midden in de nacht kan het "herfst"-signaal terugdraaien.
De groeifase: 18/6 (of 20/4)
Tijdens de vegetatieve fase wil je zoveel mogelijk bladeren, stevige stengels en een breed wortelgestel — het onderstel dat de latere bloemen moet dragen. Meer licht per dag betekent meer fotosynthese en dus snellere groei, zolang de daglengte maar boven de bloei-drempel blijft. Hoeveel licht je lamp bij jouw aantal lichturen per dag geeft, reken je uit met de groeilamp-calculator voor PPFD en DLI.
Waarom 18/6
18 uur licht en 6 uur donker is een veelgebruikt schema: de donkerperiode blijft ruim korter dan de 12 uur die de bloei start, dus de plant blijft in de groei, en de lamp brandt minder uren dan bij 20/4 of 24/0. 20/4 is ook gangbaar; hoeveel extra groei dat geeft, hebben wij geen bron voor. In dit artikel gaan we uit van 18/6.
Waarom niet 24/0
Continu licht (24/0) klinkt logisch — nog meer groei — maar wij gaan er in dit artikel niet van uit. Planten kennen een dag-nachtritme, en 24/0 kost meer lampuren. Hoeveel het oplevert ten opzichte van 18/6, hebben wij geen bron voor.
De bloeifase: 12/12
Zodra je naar 12 uur licht en 12 uur donker schakelt, leest de fotoperiode-plant dat als "de herfst begint" en start ze de bloei. Daarna verschijnen binnen enkele weken de eerste bloemtekenen en begint de plant haar energie in knoppen te steken in plaats van in bladgroei.
Waarom exact twaalf uur donker
De 12-uurs donkerperiode moet ononderbroken zijn. Blijf tijdens de bloei uit de tent in de donkeruren. Wit licht, een telefoon-scherm of een gloeiend stopcontact-lampje midden in de nacht kan de plant "resetten".
Lichtlekken
Lichtlekken in de donkerperiode kunnen de bloei verstoren. Aanhoudende lichtvervuiling in de nacht kan de bloei vertragen, de plant stress geven en in het ergste geval hermafrodieten (zaadvorming) veroorzaken. Controleer je tent met alle lampen uit en de rits dicht: zie je van binnenuit ergens licht naar buiten schijnen, dan lekt er ook licht naar binnen. Let vooral op rits-naden, kabeldoorvoeren en de aansluiting van je afzuiging.
Wanneer schakel je om naar 12/12?
Op grootte, niet op leeftijd
Schakel je te laat om, dan komt de plant tijdens de bloei te dicht bij de lamp. Een veelgebruikte vuistregel: schakel naar 12/12 als de plant ongeveer de helft is van de eindhoogte die je tent aankan. Dat komt door de "stretch".
Reken op de stretch
Na het omschakelen naar 12/12 rekt cannabis in de eerste bloeiweken uit; hoeveel, hangt af van de genetica. Schakel je om terwijl de plant al bijna tegen de lamp aan zit, dan brandt de top zich straks aan je LED (zie hittestress bij cannabis). Houd dus ruim de helft van je hoogte over voor de stretch. Bij een korte tent kun je bewust vroeger omschakelen om de eindhoogte te beperken.
Autoflowers: geen omschakeling nodig
Autoflowers (automatics) zijn gekruist met ruderalis-genetica en bloeien op leeftijd in plaats van op daglengte. Je hoeft het lichtschema dus nooit te veranderen: ze starten na een paar weken vanzelf de bloei, ongeacht of je 18/6 of 20/4 draait. Je kunt ze hun hele leven op 18/6 laten staan; 20/4 is ook gangbaar. Wil je hier dieper op ingaan, lees dan autoflowers kweken. De rest van dit artikel gaat over fotoperiode-planten.
Veelgemaakte lichtschema-fouten
- Te laat naar 12/12. De plant strekt zich en komt te dicht bij de lamp. Schakel om bij ~halve eindhoogte (vuistregel).
- Lichtlekken in de nacht. Onderbroken duisternis vertraagt de bloei en riskeert hermafrodieten. Maak de tent lichtdicht.
- Onregelmatig schema. Wisselende licht-tijden verwarren de plant. Gebruik altijd een betrouwbare tijdschakelaar, geen handmatig aan/uit.
- Vergeten om te schakelen. Een fotoperiode-plant in de groei blijft eindeloos groeien op 18/6 — de bloei start pas als jíj naar 12/12 gaat.
- Lamp te dichtbij na de stretch. Meet je hangafstand opnieuw als de planten zijn uitgerekt. Reken je vermogen na met de watt-per-m²-calculator.
Concreet stappenplan
- Zet vanaf dag één een tijdschakelaar op 18/6. Kies vaste tijden (bijvoorbeeld licht aan 06:00, uit 24:00) en houd die aan.
- Laat vegetatief groeien tot de planten ongeveer de helft zijn van je bruikbare tenthoogte. Bij fotoperiode-planten bepaal jij hoe lang dit duurt.
- Maak de tent lichtdicht vóór je omschakelt: controleer met alles uit op lekken bij rits, kabels en afzuiging.
- Zet de schakelaar op 12/12. Precies 12 uur licht, 12 uur ononderbroken donker. Ga in de donkeruren niet met wit licht de tent in.
- Reken op de stretch in week 1–3 en corrigeer je lamphoogte zodra de toppen omhoog komen.
- Houd 12/12 vast tot de oogst — bepaal het oogstmoment op de trichomen, niet op de kalender.
30-seconden samenvatting
- Groeifase: 18/6 (of 20/4). Ruim boven de bloeidrempel — de plant blijft groeien.
- Bloeifase: 12/12. Twaalf uur ononderbroken donker start en houdt de bloei.
- Schakel om bij ~halve eindhoogte (vuistregel); de plant strekt zich in de eerste bloeiweken.
- Lichtlekken in de nacht kunnen de bloei verstoren — maak de tent lichtdicht.
- Autoflowers bloeien op leeftijd: hou gewoon 18/6 aan, nooit omschakelen.
- Gebruik altijd een tijdschakelaar voor een strak, regelmatig schema.